มาวิน โทแก้ว นักวิชาการมือใหม่*
บทนำ
การสอนเป็นการถ่ายทอด สืบต่อ เผยแพร่ จากบุคคลหนึ่งไปสู่อีกกลุ่มคน ที่มีจุดมุ่งหมายในการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ ให้มีศักยภาพมากพอในการพัฒนาสังคมตามจุดมุ่งหมายของประเทศซึ่งเป็นผลมาจากการสอนของบุคคลกลุ่มสำคัญที่เป็นผู้ที่สนับสนุนส่งเสริมใส่ใจในการสอนไม่ว่าจะอยู่ในสถานการณ์แบบไหน บุคคลกลุ่มนี้มักจะแก้ปัญหาการจัดการสอนเพื่อพัฒนานักเรียนของตนเองให้บรรลุเป้าหมาย ซึ่งความหมายทั้งหมด คือ “การศึกษา” หมายถึง กระบวนการเรียนรู้ เพื่อความเจริญงอกงามของบุคคล และสังคม โดยการถ่ายทอดความรู้ การฝึก การอบรม การสืบสานทางวัฒนธรรม การสรรค์สร้าง จรรโลงความก้าวหน้าทางวิชาการ การสร้างองค์ความรู้ อันเกิดจากการจัดสภาพแวดล้อม สังคม การเรียนรู้ และปัจจัยเกื้อหนุนให้บุคคลเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง ตลอดชีวิต (กระทรวงการศึกษาธิการ, 2566: ออนไลน์, มาตรฐานที่ ๔) และสิ่งที่สำคัญตามกระบวนการนั้นรองลงมาเป็นหลักสูตร ที่นักวิชาการศึกษาได้ร่วมกันเขียนและพัฒนาขึ้นมาเพื่อให้ผู้สอนนำไปใช้ต่อในการสอนผู้เรียนต่อไป ซึ่งกระบวนการพัฒนาหลักสูตรนั้นจำเป็นอย่างมากด้วยเหตุผลที่ว่าต้องมีการคำนึงถึงสถานการณ์ปัจจุบันและคาดการณ์ในอนาคตที่เกิดขึ้นก่อนและหลังการพัฒนาหลักสูตร (มารุต พัฒผล, 2562: xx)
ดังจะเห็นได้จากหลักสูตรแกนกลางมีกระบวนการพัฒนาจากหลักสูตรแกนกลาง ๒๕๔๔ เป็นหลักสูตรปรับปรุง ๒๕๕๐ และปัจจุบันเป็น ๒๕๖๐ ในบางกลุ่มสาระวิชา โดยเป็นแนวทางในการนำหลักสูตรไปใช้พัฒนาผู้เรียนของครู ซึ่ง “ครู” ตามความหมายของ พรบ.การศึกษาแห่งชาติ ว่า ครู หมายความว่า บุคลากรวิชาชีพ ซึ่งที่มีหน้าที่หลักทางด้านการเรียนการสอน และการส่งเสริมการเรียนรู้ของผู้เรียน ในสถานศึกษา ทั้งรัฐ และเอกชน และต้องเป็นผู้ที่เสียสละต่อการสนับสนุนผู้เรียน หรือ ครู อาจหมายถึง ผู้ที่มีความสามารถให้คำแนะนำ เพื่อให้เกิดประโยชน์ทางการเรียน สำหรับนักเรียน หรือ นักศึกษาในสถาบันการศึกษาต่าง ๆ ทั้งของรัฐและเอกชน มีหน้าที่ หรือมีอาชีพในการสอนกับวิชาความรู้ หลักการคิดการอ่าน รวมถึงการปฏิบัติและแนวทางในการทำงาน โดยวิธีในการสอนจะแตกต่างกันออกไปโดยคำนึงถึงพื้นฐานความรู้ ความสามารถ และเป้าหมายของนักเรียนแต่ละคน และนอกจากการสอนแล้วครูยังเป็นผู้ยกระดับวิญญาณมนุษย์ ให้รู้จักผิดชอบชั่วดี สอนในคุณงามความดีเพื่อเป็นแม่แบบให้เด็กได้ปฏิบัติตามทั้งต่อหน้าและลับหลัง (พระธรรมปิฎก..) ดังนั้นการที่จะพัฒนาคนให้ก้าวไปสู่สังคมได้นั้น กระบวนการและวิธีการจึงนับว่าเป็นส่วนที่สำคัญในการที่จะดึงศักยภาพของผู้เรียนออกมา ซึ่งกระบวนการนั้นในทางการศึกษาเรียกว่า รูปแบบการสอน หรือ รูปแบบการจัดการเรียนรู้ ที่มีลักษณะแบบแผนที่มุ่งเน้นไปในเรื่องของการจัดกิจกรรมให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมที่นำเอาสื่อการสอน การวัดผลประเมินผล มาเป็นองค์ประกอบเพื่อก่อให้เกิดเป็นรูปแบบการสอน ที่มีจุดมุ่งหมายเพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์ของผู้เรียน (รู้ เข้าใจ ทำได้ ประยุกต์ ต่อยอด สร้างนวัตกรรม) ที่มีลักษะแตกต่างไปจากการสอนแบบเดิม ๆ
รูปแบบการสอน หรือ รูปแบบการจัดการเรียนรู้ ตามที่ (ทัศนา แขมมณี และชนาธิป พรกุล, 2554:xx ) ได้ให้ความหมายรูปแบบการสอนว่า ลักษณะของการสอนที่จัดขึ้นอย่างเป็นระบบมีระเบียบ สอดคล้องกับทฤษฎี หลักการเรียนรู้ที่สามารถพิสูจน์หรือทดสอบแล้วว่ามีประสิทธิภาพ ซึ่งลักษณะรูปแบบการสอนต้องคำนึงในเรื่องของพฤติกรรมผู้เรียน เนื้อหาสาระที่ต้องการสอนร่วมถึง มาตรฐานและตัวชี้วัดของหลักสูตรจากหลักสูตรแกนกลาง (การศึกษาขั้นพื้นฐาน) หรือจุดมุ่งหมายรายวิชา (ระดับอุดมศึกษา)
**การสอนแบบอิทธิบาท 4
**การสอนและการเรียนออนไลน์
**สรุปของบทนำ โดยมีหัวข้อในการเขียน
1. การบูรณาการคุณค่าทางพุทธศาสนาในการออกแบบการสอน
2. หลักการสอนแบบอิทธิบาท 4 ด้วยสติ
3. การสอนและการเรียนรู้ด้วยความเห็นอกเห็นใจ
4. การพิจารณาด้านจริยธรรมในการศึกษาออนไลน์
5. ภูมิปัญญาและการคิดเชิงวิพากษ์ในการศึกษาออนไลน์ตามหลักอิทธิบาท ๔
6. สรุปและข้อเสนอแนะ
ความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น